Tư vấn sử dụng bơm nhiệt hiệu quả

Một bơm nhiệt có bốn động cơ chính: động cơ nén đặt ở giàn nóng (tiêu thụ điện năng nhiều nhất, bằng khoảng 95% tổng công suất của bơm nhiệt); quạt làm mát lắp đặt ở giàn nóng; bơm tuần hòa, bơm hồi. Các loại bơm nhiệt thông dụng hiện nay đều có rơle tự động ngắt hoạt động của giàn nóng đặt ngoài trời khi phòng đã đạt độ lạnh yêu cầu. Quạt làm mát động cơ. 

Với bơm nhiệt thông thường, điện năng sử dụng tương đối cao và tuổi thọ sẽ giảm do phải khởi động lại nhiều lần trong quá trình sử dụng liên tục. Đồng thời, nhiệt độ nước nóng sẽ dao động mạnh (±2°C).

Ví dụ, máy được chọn mở ở 55°C. Thời điểm này tất cả động cơ của máy đều hoạt động cho đến khi nhiệt độ nước nóng đạt được nhiệt độ khoảng 52°C – 55°C thì rơle sẽ tự ngắt hoạt động của giàn nóng. Sau một thời gian nhất định, tùy vào sự trao đổi nhiệt của nước nóng với nước đã sử dụng, nhiệt độ nhiệt độ nước giản dần 54° – 50°C, lúc này giàn nóng sẽ được khởi động trở lại và làm tăng nhiệt độ nước nóng về mức mong muốn. Chênh lệch nhiệt độ ±2°C để có nhiệt độ 55°C và 53°C là do quán tính làm việc của máy, ví dụ khi cảm biến đo được là nước nóng đã đạt được 54°C thì sẽ ra lệnh ngắt, nhưng nước nóng trước đó vẫn được thổi vào bồn làm cho nhiệt độ trong bồn bảo ôn tăng lên. Tương tự như khi nhiệt độ bồn bảo ôn giảm quá 54°C, động cơ hoạt động trở lại, nhưng phải mất một lúc thì mới có nước nóng, thời gian đó nhiệt độ nhiệt độ trong bồn giảm xuống.

Nhiệt độ tối ưu khi sử dụng

Bơm nhiệt chỉ làm việc hiệu quả khi nhiệt độ quanh giàn nóng thấp hơn 48°C và nhiệt độ trong bình bảo ôn thấp hơn 49°C, việc vi phạm các giới hạn này sẽ làm cho máy hoạt động không hiệu quả do khả năng thoát nhiệt rất thấp.

Khi khởi động máy, ta chỉ nên chọn mức nhiệt độ cần làm nóng nước mong muốn, sau đó chọn bổ sung chức năng làm nóng nhanh thể hiện trên thiết bị điều khiển từ xa mà thực chất là tăng tốc độ bơm tuần hoàn. Nên tránh đặt nhiệt độ ở mức cao nhất của máy vì việc này không giúp đạt được nhiệt độ mong muốn nhanh hơn, mà chỉ làm tiêu tốn điện năng hơn do máy phải hoạt động đến khi đạt đến nhiệt độ cao nhất mới có thể dừng lại.

Để sử dụng bơm nhiệt có hiệu quả về điện, ta nên chọn nhiệt độ vừa phải. Nhiệt độ nước nóng mà cơ thể con người thích nghi trong khoảng 30 – 32°C. Do đó, chọn nhiệt độ 46°C là đảm bảo sự thoái mái trong sinh hoạt mà lại tiết kiệm điện. Máy đạt nhiệt độ như remote được hay không là do cảm biến nhiệt độ gắn ở vị trí nào, mà thiết bị này thường không ảnh hưởng theo thời gian. Nên trong trường hợp máy cũ, vẫn chọn 44°C thì nước nóng vẫn đạt được nhiệt độ đó, nhưng sẽ tiêu tốn điện nhiều hơn.

Lắp đặt hợp lý

Chọn đúng vị trí lắp đặt hệ bơm nhiệt sẽ giúp tiết kiệm điện năng. Giàn nóng bơm nhiệt nên lắp đặt tại nơi thông thoáng, tránh cho nắng chiếu vào bên trong giàn làm tăng nhiệt độ thiết bị. Tại khu vực có nhiều gió, hướng lắp đặt tốt là để quạt làm mát thổi vuông góc với hướng gió. Việc này sẽ làm tăng khả năng thoát nhiệt của thiết bị. Chú ý, không được lắp đặt giàn nóng ở những nơi có nguồn nhiệt, khói thải hoặc hoá chất gây bẩn, ăn mòn.

Chênh lệch độ cao và khoảng cách giữa bồn bảo ôn – giàn nóng cần bố trí hợp lý, ngắn nhất để vừa tiết kiệm chi phí vật tư, vừa tiết kiệm điện năng tiêu thụ. Đối với bơm nhiệt thông thường, chiều dài đường ống không nên vượt quá 5m và chênh lệch độ cao không nên vượt quá 3m. Việc vượt quá các định mức trên càng nhiều sẽ càng gây suy giảm năng suất làm nóng đáng kể của hệ thống.

Tiết kiệm điện trong quá trình sử dụng

Luôn luôn tắt bơm nhiệt khi không còn nhu cầu sử dụng. Nếu không có nhu cầu sử dụng trong thời gian dài, người sử dụng cần tắt cả nguồn máy (áptomat) vì lý do an toàn. Máy bơm nhiệt cần được vệ sinh định kỳ, trung bình 6 tháng/lần. Đối với những tấm lưới lọc khí nên được làm vệ sinh thường xuyên hơn, ngăn chặn sự bám đọng bụi.

Có một số yếu tố gián tiếp cũng ảnh hưởng đáng kể đến hiệu suất làm việc của máy. Như ánh nắng chiếu trực tiếp vào cửa, tường kính (kể cả kính cách nhiệt), màu tường, rèm tối hoặc các thiết bị toả nhiệt…